پنج عنصر در عملکرد پنج حس انسان و همچنین در عملکردهای خاص فیزیولوژی وی، ظاهرمی گردند. بنابراین، پنج عنصر مستقیماً با حواس و  توانائی انسان برای درك محیط بیرونی‌ای که وی درآن زندگی‌می کند، بستگی دارند . بعلاوه ، این عناصر پنجگانه از طریق حواس به‌ اعمال پنجگانه‌ای که بیانگرعملکردهای ارگانهای حسی هستند، مربوط‌می شوند.

عناصراولیه ـ اِتر، هوا، آتش، آب و خاك ـ به‌ترتیب به‌شنوائی، لامسه، بینائی، چشائی و بویائی ارتباط دارند.

اِتر، عامل‌رابطه‌ای است که ازطریق آن صدامنتقل‌می گردد. بنابراین، عنصر اِتری به‌عملکرد قوۀ شنوائی مربوط می‌شود . گوش یعنی ارگان شنوائی ، عمل ارگان بیان را که اصوات معنی‌دار انسان را بوجود می آورد، نمایش می‌دهد.

هوا،به‌حس لامسه ارتباط‌ می یابد و ارگان حس لامسه،‌پوست است. پوست، ارگان‌عمل‌برای حس لامسه است. این‌عضو که پوست‌آن‌بخصوص بسیارحساس است، مسئول اعمال نگاه‌داشتن، دادن و گرفتن است.

آتش که به‌شکل نور، حرارت و رنگ ظاهرمی گردد، با بینائی مربوط است. چشم، ارگان بینائی است که رادرفتن را اداره می کند و به‌این‌ترتیب به‌پاها مربوط می‌شود. شخص کورمی‌تواند راه برود،ولی این‌راه‌رفتن جهت‌ بخصوصی ندارد. چشمهابه‌عمل راه‌رفتن جهت‌می دهند.

آب به‌ارگان چشائی مربوط می‌گردد . بدون‌آب ، زبان قادر به‌چشیدن نیست.

عنصرخاك به‌حس بویائی مربوط می‌شود. بینی، ارگان حس‌بویائی است که در عملکرد، به‌عمل مخرج یعنی دفع مدفوع مربوط می‌شود. این ارتباط در کسی که یبوست یا کولون ناپاك دارد، نشان داده می‌شود. چنین فردی نفسش بدبو وحس‌بویائی‌اش کند می‌شود.

آیورودا بدن انسان و تجربیات حسی‌اش را به‌عنوان پیدایش انرژی کیهانی که در عناصر اولیۀ پنجگانه بیان‌گردیده، درنظرمی گیرد.

ریشه‌های قدیمی درك کردند که این عناصر ازآگاهی کیهانی خالص، سرچشمه‌گرفته‌اند.

هدف آیورودا این است که هرانسانی را قادر سازد تا بدنش را در ارتباط‌ کاملاً هماهنگی با آگاهی کیهانی درآورد.